Fasen van de procedure
Samengevat
Een rechtsmiddel (recurso) is het instrument om een rechter of een hogere rechtbank te vragen een rechterlijke beslissing opnieuw te beoordelen omdat die onjuist wordt geacht. In het strafproces kan tegen bijna alles worden opgekomen: een beschikking die bewijs weigert, voorlopige hechtenis, een seponering, een veroordelend vonnis of de hoogte van een schadevergoeding.
Rechtsmiddelen kunnen zowel door de verdediging als door de vervolgende partij worden ingesteld. Bent u slachtoffer en seponeert de rechter uw aangifte of spreekt hij de verdachte vrij, dan kunt u ook in beroep gaan; dat leggen wij uit op onze pagina over de benadeelde partij.
Twee belangrijke punten vooraf:
Sinds de Ley Orgánica 1/2025 zijn de vroegere onderzoeksrechtbanken en strafrechtbanken opgegaan in de Gerechten van Eerste Aanleg (Tribunales de Instancia), als Afdeling Vooronderzoek en Afdeling Strafzaken. Over rechtsmiddelen tegen hun beslissingen beslist de Audiencia Provincial. Hoe dat is georganiseerd, ziet u op onze pagina over de strafrechtbanken in Alicante.
Tijdens het onderzoek neemt de rechter beschikkingen (autos) die u kunnen benadelen: een onderzoekshandeling weigeren, een voorlopige maatregel opleggen, de zaak naar de zitting verwijzen of de zaak seponeren. Daartegen staan open:
In de regel leggen deze rechtsmiddelen de procedure niet stil zolang erover wordt beslist (artikel 766.1). Tegen sommige beschikkingen staat volgens de wet geen rechtsmiddel open, zoals de beschikking om de snelrechtprocedure bij de dienstdoende rechtbank voort te zetten. Weten waartegen kan worden opgekomen, en wanneer dat verstandig is, hoort bij de strategie.
Voorlopige hechtenis (prisión provisional) is de zwaarste maatregel die vóór een zitting kan worden opgelegd. Zij is alleen mogelijk als op het misdrijf een maximumstraf van twee jaar gevangenisstraf of meer staat, met enkele uitzonderingen, als er voldoende redenen zijn om de persoon verantwoordelijk te achten en als er een concreet doel mee wordt gediend: vlucht voorkomen, vernietiging van bewijs, een aanval op het slachtoffer of het plegen van nieuwe misdrijven (artikel 503).
Tegen de beschikking die de hechtenis beveelt, verlengt of weigert, kan met voorrang hoger beroep worden ingesteld, en op het beroep tegen de beschikking tot hechtenis moet binnen uiterlijk 30 dagen worden beslist (artikel 507). In het beroep kan een zitting bij de Audiencia Provincial worden gevraagd (artikel 766.5).
Voorlopige hechtenis is ook in de tijd beperkt: in het algemeen één jaar als op het misdrijf een straf tot drie jaar staat en twee jaar als die hoger is, met een mogelijke verlenging (artikel 504). Is een familielid net gearresteerd, lees dan onze pagina over bijstand bij arrestatie, 24 uur per dag en het artikel over het verschil tussen voorlopige hechtenis en onherroepelijke veroordeling.
Tegen het vonnis van de Afdeling Strafzaken (Sección de lo Penal), de vroegere strafrechtbank, kan binnen tien dagen na de betekening hoger beroep worden ingesteld bij de Audiencia Provincial (artikel 790). In de eerste drie dagen kan een kopie van de opname van de zitting worden gevraagd, waardoor de termijn wordt opgeschort tot die is verstrekt.
Het hoger beroep kan worden gegrond op (artikel 790.2):
Nieuw bewijs kan in tweede aanleg slechts beperkt worden gevraagd: bewijs dat in eerste aanleg niet kon worden aangedragen, bewijs dat ten onrechte werd geweigerd als daar destijds tegen is geprotesteerd, of toegelaten bewijs dat niet is uitgevoerd (artikel 790.3).
Andere gevallen: tegen vonnissen over lichte vergrijpen wordt binnen vijf dagen hoger beroep ingesteld (artikel 976); tegen vonnissen die de Audiencia Provincial in eerste aanleg wijst, inclusief die van de juryrechtbank (Tribunal del Jurado), gaat het hoger beroep naar de Kamer voor Burgerlijke en Strafzaken van het Hoog Gerechtshof (Tribunal Superior de Justicia) (artikelen 846 bis a en 846 ter). Tegen vonnissen na een schikking (conformidad) kan alleen worden opgekomen als de voorwaarden of de inhoud van de afspraak niet zijn gerespecteerd (artikel 785.10). Komt u uit een snelrechtprocedure, dan bekijken wij of dat in uw geval zo is.
Het cassatieberoep (recurso de casación) wordt ingesteld bij de Strafkamer van het Spaanse Hooggerechtshof (Tribunal Supremo). Het staat open wegens schending van het recht en vormverzuim tegen vonnissen van de Hoge Gerechtshoven en van de Kamer van Beroep van de Audiencia Nacional. Tegen vonnissen die de Audiencias Provinciales in hoger beroep wijzen, staat het alleen open wegens schending van een materiële strafbepaling (artikelen 847 en 849.1). Het wordt voorbereid binnen vijf dagen na de laatste betekening (artikel 856). Het is een technisch en zeer formeel rechtsmiddel.
De herziening (revisión) maakt het mogelijk een onherroepelijk vonnis in limitatief bepaalde gevallen te heropenen, bijvoorbeeld wanneer nieuwe feiten of bewijzen opduiken die tot vrijspraak of een lichtere veroordeling zouden hebben geleid, of wanneer de veroordeling berustte op een document of getuigenis dat later vals is verklaard (artikel 954).
Is het vonnis al onherroepelijk en staat er geen rechtsmiddel meer open, dan zijn er andere wegen, zoals een verzoek om gratie.
Heeft een andere advocaat de zitting gedaan, dan kunnen wij ook het rechtsmiddel op ons nemen. Elke zaak is anders; nadat wij de uwe hebben bestudeerd, ontvangt u een schriftelijke offerte op maat.
Dat hangt af van het soort vonnis. Tegen het vonnis van de Afdeling Strafzaken gaat u binnen tien dagen na de betekening in hoger beroep (artikel 790 van het Spaanse Wetboek van Strafvordering). Tegen een vonnis over een licht vergrijp binnen vijf dagen (artikel 976). Cassatie wordt binnen vijf dagen voorbereid (artikel 856). Verstrijkt de termijn, dan wordt het vonnis onherroepelijk.
Ja. Tegen de beschikking die voorlopige hechtenis beveelt, verlengt of weigert, kan met voorrang hoger beroep worden ingesteld, en op het beroep tegen de beschikking tot hechtenis moet binnen uiterlijk 30 dagen worden beslist (artikel 507). Daarnaast kan aan de rechter zelf om invrijheidstelling worden gevraagd wanneer de omstandigheden die de maatregel rechtvaardigden, veranderen (artikel 539).
Alleen in zeer specifieke gevallen. Tegen vonnissen na een schikking kan alleen worden opgekomen als de voorwaarden of de inhoud van de afspraak niet zijn gerespecteerd, en de verdachte kan een vrijwillig aanvaarde schikking niet inhoudelijk aanvechten (artikel 785.10). Daarom is het zo belangrijk een schikking goed te beoordelen voordat u haar aanvaardt.
Gaat alleen u in beroep, dan mag de rechter uw situatie niet verslechteren: dat is het verbod op reformatio in peius. Gaan ook de officier van justitie of de vervolgende partij in beroep, dan kan de rechter het vonnis in uw nadeel herzien. Voordat u in beroep gaat, bespreken wij dit risico met u en bekijken wij of andere partijen in beroep zijn gegaan of zich bij het beroep kunnen aansluiten.
Ja. U kunt het rechtsmiddel toevertrouwen aan een andere advocaat dan degene die u tijdens de zitting verdedigde. Het belangrijkste is dat u dat zo snel mogelijk doet, want de nieuwe advocaat heeft tijd nodig om het dossier en eventueel de opname van de zitting te bestuderen, binnen een termijn die door de wissel niet wordt verlengd.
Wettelijke grondslag
Heeft u nu hulp nodig?
Op deze pagina
Gerelateerde diensten