Advocaat bij een oproeping als verdachte in Alicante

Wat betekent een oproeping als verdachte

Een oproeping als verdachte (citación como investigado) is een bericht van een rechtbank waarin u wordt opgeroepen om een verklaring af te leggen, omdat u in een strafzaak een feit wordt verweten dat een misdrijf kan zijn. Het woord «investigado» verving in 2015 het woord «imputado», juist om duidelijk te maken dat het geen schuld inhoudt.

Meestal komt de oproeping van de Afdeling Vooronderzoek (Sección de Instrucción) van het Gerecht van Eerste Aanleg, de vroegere onderzoeksrechtbank, na een aangifte, een strafklacht (querella) of een proces-verbaal van de politie. De wet verplicht om de betrokkene in kennis te stellen van de ontvankelijkverklaring van een aangifte of strafklacht tegen hem (artikel 118.5 van het Spaanse Wetboek van Strafvordering) en bepaalt dat de verdachte alleen wordt opgeroepen om te worden gehoord, tenzij arrestatie gerechtvaardigd is (artikel 486).

Verdachte zijn maakt u niet schuldig en levert geen strafblad op: alleen een onherroepelijke veroordeling wordt in het register ingeschreven. De onschuldpresumptie blijft voor u gelden. Maar wat u in die eerste verklaring zegt, komt in het dossier en kan op de zitting meewegen.

Wat u het beste meteen na ontvangst van de oproeping kunt doen:

• Noteer de datum, het tijdstip en de rechtbank, en het zaaknummer dat op het document staat.
• Neem geen contact op met de aangever of mogelijke getuigen om over de zaak te praten.
• Bewaar berichten, e-mails, contracten, facturen of foto’s die met de feiten te maken hebben. Verwijder niets.
• Plaats niets over de zaak op sociale media.
• Raadpleeg tijdig een strafadvocaat, zodat er genoeg tijd is om het dossier te bestuderen voordat u verklaart.

Uw rechten als verdachte

Artikel 118 van het Spaanse Wetboek van Strafvordering erkent onder meer de volgende rechten:

• Te worden geïnformeerd over de feiten die u worden verweten en over elke relevante wijziging in het onderzoek.
• Het dossier in te zien, tijdig en in elk geval voordat u verklaart.
• Vrij een advocaat aan te wijzen of om een toegevoegde advocaat en kosteloze rechtsbijstand te vragen.
• Op gratis vertaling en vertolking.
• Te zwijgen, geen verklaring af te leggen en sommige vragen niet te beantwoorden.
• Niet tegen uzelf te verklaren en uzelf niet schuldig te verklaren.

Bij de eerste verschijning informeert de rechter u over de feiten en kunt u vóór en na uw verklaring onder vier ogen met uw advocaat spreken (artikel 775). Ook wordt u gevraagd om een adres in Spanje voor kennisgevingen. Let op: ontvangt u later de oproepingen op dat adres niet, dan kan de zitting in sommige gevallen zonder u plaatsvinden.

Verdachte of getuige? Het verschil doet ertoe

Een getuige is verplicht te verschijnen en de waarheid te spreken, onder ede of belofte, en kan zich schuldig maken aan meineed (falso testimonio) als hij liegt (artikelen 410 en 433). Een verdachte daarentegen is niet verplicht tegen zichzelf te verklaren en mag zwijgen.

Soms wordt iemand als getuige opgeroepen in een zaak waarin hij zelf betrokken kan raken. Is dat uw situatie, raadpleeg ons dan voordat u verklaart: er moet worden beoordeeld of het verstandig is te vragen dat u als verdachte en met advocaat wordt opgeroepen.

Het vooronderzoek: hoe de zaak vordert

De meeste zaken worden behandeld in de verkorte procedure (procedimiento abreviado), die geldt voor misdrijven waarop ten hoogste negen jaar gevangenisstraf staat (artikel 757). De onderzoeksfase heet diligencias previas. Daarin verricht de rechter de nodige onderzoekshandelingen: verhoren, deskundigenrapporten, documenten of onderzoek van apparaten.

Het onderzoek heeft een maximale termijn van twaalf maanden vanaf de opening van de zaak. De rechter kan opeenvolgende verlengingen van telkens ten hoogste zes maanden toestaan, altijd bij gemotiveerde beschikking en vóór het verstrijken van de termijn (artikel 324). Het bewaken van die termijnen hoort bij de verdediging.

Tijdens deze fase kan de advocaat onderzoekshandelingen voorstellen die in uw voordeel zijn: getuigen, deskundigen, documenten of opnamen. Bij bedrijfsdelicten kan ook de rechtspersoon verdachte zijn; dat leggen wij uit op onze pagina over strafrechtelijke compliance.

Hoe wij uw verklaring voorbereiden

Wij hebben meer dan 1.200 strategische strafrechtadviezen gegeven. Zo werken wij bij een oproeping:

1. Wij bestuderen de oproeping en vragen inzage in het dossier: aangifte, proces-verbaal, rapporten en verrichte onderzoekshandelingen.
2. Wij spreken u rustig om uw lezing te horen en de documenten of getuigen die deze ondersteunen.
3. Wij bepalen samen de strategie: verklaren, alleen vragen van uw advocaat beantwoorden of een beroep doen op uw zwijgrecht.
4. Wij bereiden de verklaring voor, zodat die helder, samenhangend en zonder tegenstrijdigheden is.
5. Wij gaan met u naar de rechtbank en treden op tijdens de verklaring.
6. Wij stellen onderzoekshandelingen voor de verdediging voor en vragen seponering wanneer daar grond voor is.

Is de aangifte tegen u vals, dan kan naast uw verdediging een latere actie worden overwogen. Dat bespreken wij op onze pagina over valse aangifte.

Wat er na uw verklaring kan gebeuren

Wanneer de rechter het onderzoek afgerond acht, neemt hij een beschikking met een van deze beslissingen (artikel 779):

• Seponering (sobreseimiento): de zaak wordt gesloten omdat het feit geen misdrijf is of onvoldoende vaststaat.
• Zitting voor een licht vergrijp, als het feit van geringe betekenis is.
• Voortzetting als verkorte procedure: de fase van de tenlastelegging begint en daarna volgt de zitting. Voor deze beslissing moet u eerst als verdachte zijn gehoord.
• Vervroegde schikking: erkent u de feiten met uw advocaat en valt de straf binnen de grenzen van het snelrecht, dan kan de zaak eindigen met een strafvermindering van een derde.

Tegen veel beslissingen van de rechter tijdens het onderzoek staat een rechtsmiddel open: het verzoek om herziening (recurso de reforma) binnen drie dagen en hoger beroep (apelación) binnen vijf dagen (artikelen 211 en 766). Wij leggen het uit op onze pagina over rechtsmiddelen in strafzaken. Wordt u gearresteerd in plaats van opgeroepen, lees dan onze pagina over bijstand bij arrestatie.

Gaat de zaak over geweld tegen vrouwen of huiselijk geweld, kijk dan op onze gespecialiseerde website abogadaviolenciadegenero.com.