Advocaat voor geweld tegen politie, verzet en wederspannigheid in Alicante

Geweld tegen het gezag, verzet en ongehoorzaamheid: wat is het verschil

Het zijn drie misdrijven uit hetzelfde hoofdstuk van het Wetboek van Strafrecht (Código Penal), maar met zeer verschillende straffen. Vaststellen onder welk misdrijf het gebeurde valt, is de eerste taak van de verdediging.

Geweld tegen het gezag (atentado, art. 550)

Dit misdrijf pleegt wie een gezagsdrager, zijn agenten of openbare ambtenaren aanvalt of aanvallend tegen hen optreedt, of hun ernstig verzet biedt met ernstige intimidatie of geweld, wanneer zij hun functie uitoefenen of naar aanleiding daarvan. Dat laatste betekent dat er ook sprake is van dit misdrijf als de aanval buiten diensttijd plaatsvindt, maar juist vanwege het werk dat het slachtoffer doet. De wet beschouwt geweld tegen leerkrachten of zorgpersoneel tijdens hun werk altijd als geweld tegen het gezag.

Artikel 554 past dezelfde straffen toe op aanvallen op militairen in uniform en in dienst, op wie het gezag te hulp schiet, op brandweerlieden, zorgpersoneel of hulpverleners die bij een noodsituatie optreden, en op herkenbare particuliere beveiligers die in samenwerking met en onder leiding van de politiediensten optreden.

Ernstig verzet en ernstige ongehoorzaamheid (art. 556.1)

Dit is het misdrijf van wie, zonder dat het geweld tegen het gezag wordt, ernstig verzet biedt aan of ongehoorzaam is aan het gezag of zijn agenten bij de uitoefening van hun functie. Bijvoorbeeld worstelen om niet geboeid te worden zonder iemand aan te vallen, of herhaaldelijk en duidelijk weigeren een rechtmatig en rechtstreeks bevel op te volgen.

Gebrek aan respect (art. 556.2)

Het gezag bij de uitoefening van zijn functie niet het verschuldigde respect en de verschuldigde achting betonen, wordt bestraft met een geldboete van één tot drie maanden. Het is een licht misdrijf (delito leve).

Verzet of ongehoorzaamheid die niet ernstig is, is geen misdrijf, al kan het wel tot een bestuurlijke sanctie leiden.

Straffen

Politieagenten en leden van de Guardia Civil zijn in dit verband agenten van het gezag. Raakt de agent daarbij ook gewond, dan kan de rechtbank daarnaast veroordelen voor mishandeling.

Wanneer geweld tegen het gezag zwaarder wordt bestraft

Artikel 551 legt de straf van één graad hoger op wanneer het misdrijf wordt gepleegd:

• Met wapens of andere gevaarlijke voorwerpen.
• Met een gewelddaad die potentieel levensgevaarlijk is of zwaar letsel kan veroorzaken, zoals het gooien van zware voorwerpen of brandbare vloeistoffen, het stichten van brand of het gebruik van explosieven.
• Door de agent met een motorvoertuig aan te vallen.
• Tijdens een muiterij of collectief incident in een penitentiaire inrichting.

Hoe wij u verdedigen

In deze zaken staan meestal twee lezingen tegenover elkaar: die van u en die van de agenten. Het politieproces-verbaal (atestado) heeft de waarde van een aangifte (art. 297 van het Wetboek van Strafvordering, Ley de Enjuiciamiento Criminal of LECrim); de verklaringen van de agenten moeten op de zitting standhouden en kunnen met ander bewijs worden getoetst.

1. Wij staan u bij vanaf de aanhouding en adviseren u of u beter een verklaring kunt afleggen of kunt zwijgen.
2. Wij zoeken objectief bewijs: video’s van mobiele telefoons, camera’s van winkels of het openbaar vervoer, getuigen en medische rapporten, ook van uw eigen verwondingen.
3. Wij analyseren de kwalificatie: veel feiten die als geweld tegen het gezag ten laste worden gelegd, zijn hooguit verzet in de zin van artikel 556, met een veel lagere straf.
4. Wij toetsen de rechtmatigheid van het politieoptreden: of de agenten hun functie uitoefenden en of het bevel rechtmatig was.
5. Wij beoordelen strafverminderende omstandigheden, zoals intoxicatie door alcohol of drugs (art. 20.2 en 21 van het Wetboek van Strafrecht) of herstel van de schade.

Doe in de eerste uren drie dingen: ga niet met de agenten in discussie over de feiten, vraag om bijstand door de advocaat van uw keuze en, als u gewond bent, vraag om medische hulp en bewaar het medisch rapport. Noteer ook namen van getuigen en plekken met camera’s: opnamen worden binnen enkele dagen gewist.

Zijn de feiten die u worden verweten niet gebeurd, dan kunnen wij ook stappen onderzoeken tegen een valse aangifte.

Snelrecht, strafblad en gevangenis

Wordt u ter plaatse aangehouden, dan gaat de zaak meestal naar de dienstdoende rechtbank (juzgado de guardia), tegenwoordig de afdeling onderzoek van de rechtbank van eerste aanleg (Sección de Instrucción del Tribunal de Instancia), en kan zij via snelrecht worden afgedaan omdat het om een misdrijf op heterdaad gaat (art. 795 LECrim). Zo niet, dan wordt een vooronderzoek geopend en vindt de zitting in de regel plaats bij de strafafdeling van de rechtbank (Sección de lo Penal del Tribunal de Instancia); als de voorziene straf meer dan vijf jaar gevangenisstraf bedraagt, zoals bij geweld tegen de gezagsdragers van artikel 550.3, is de provinciale rechtbank (Audiencia Provincial) bevoegd (art. 14 LECrim). Daar kan een schikking (conformidad) aan de orde komen, die de geëiste straf met een derde verlaagt (art. 801 LECrim). Voordat u die aanvaardt, moet worden beoordeeld of het bewijs de beschuldiging draagt.

Moet ik de gevangenis in? Bedraagt de straf niet meer dan twee jaar en is het uw eerste misdrijf, dan kan de rechter die opschorten als aan de voorwaarden van artikel 80 van het Wetboek van Strafrecht is voldaan. Krijg ik een strafblad? Ja; de vermelding wordt doorgehaald na afloop van de termijn van artikel 136, afhankelijk van de opgelegde straf, en wij helpen u met de afhandeling.

Als u als leerkracht, zorgverlener of ambtenaar bent aangevallen

Bent u aangevallen of ernstig geïntimideerd terwijl u werkte op een school, in een gezondheidscentrum, een ziekenhuis of een andere openbare dienst, dan behandelt de wet dat als geweld tegen het gezag. U kunt zich als benadeelde partij (acusación particular) in de strafzaak voegen om deel te nemen aan het proces, bewijs aan te dragen en schadevergoeding te vorderen voor letsel, blijvende gevolgen en dagen arbeidsongeschiktheid.