Porządek publiczny
W skrócie
To trzy przestępstwa ujęte w tym samym rozdziale hiszpańskiego kodeksu karnego (Código Penal), ale zagrożone bardzo różnymi karami. Ustalenie, które z nich odpowiada temu, co się wydarzyło, to pierwsze zadanie obrony.
Przestępstwo atentado popełnia ten, kto napada na przedstawiciela władzy, jego funkcjonariuszy lub urzędników publicznych albo dopuszcza się wobec nich czynnej napaści lub stawia im poważny opór, stosując poważne zastraszenie lub przemoc, w czasie wykonywania przez nich obowiązków służbowych lub w związku z nimi. To ostatnie oznacza, że atentado zachodzi także wtedy, gdy do ataku dochodzi poza służbą, ale właśnie z powodu pracy wykonywanej przez pokrzywdzonego. Ataki na nauczycieli lub pracowników ochrony zdrowia podczas wykonywania przez nich pracy ustawa zawsze traktuje jako atentado.
Artykuł 554 rozszerza te same kary na ataki na umundurowanych żołnierzy Sił Zbrojnych pełniących służbę, na osoby udzielające pomocy przedstawicielom władzy, na strażaków, personel medyczny lub ratowników działających w sytuacji nagłej, a także na oznakowanych pracowników prywatnej ochrony działających we współpracy z policją i pod jej dowództwem (Fuerzas y Cuerpos de Seguridad).
To przestępstwo popełnia osoba, która – nie posuwając się do atentado – w poważny sposób stawia opór lub nie wykonuje poleceń przedstawicieli władzy lub ich funkcjonariuszy podczas pełnienia przez nich obowiązków. Przykładem jest szarpanie się, aby uniknąć założenia kajdanek, bez atakowania kogokolwiek, albo wielokrotna i wyraźna odmowa wykonania zgodnego z prawem i bezpośredniego polecenia.
Okazanie przedstawicielowi władzy braku należnego szacunku i poważania podczas wykonywania przez niego obowiązków podlega karze grzywny od jednego do trzech miesięcy. Jest to przestępstwo drobne (delito leve).
Opór lub nieposłuszeństwo, które nie mają poważnego charakteru, nie stanowią przestępstwa, choć mogą skutkować sankcją administracyjną.
| Przestępstwo | Kara |
|---|---|
| Czynna napaść na funkcjonariuszy władzy lub urzędników publicznych (art. 550.2) | Od 6 miesięcy do 3 lat pozbawienia wolności |
| Czynna napaść na przedstawiciela władzy (art. 550.2) | Od 1 do 4 lat pozbawienia wolności i grzywna od 3 do 6 miesięcy |
| Czynna napaść m.in. na członków rządu, parlamentarzystów, członków rad gminnych, sędziów lub prokuratorów (art. 550.3) | Od 1 do 6 lat pozbawienia wolności i grzywna od 6 do 12 miesięcy |
| Poważny opór lub nieposłuszeństwo (art. 556.1) | Od 3 miesięcy do 1 roku pozbawienia wolności lub grzywna od 6 do 18 miesięcy |
| Brak szacunku wobec przedstawiciela władzy (art. 556.2) | Grzywna od 1 do 3 miesięcy |
W tym rozumieniu policjanci i funkcjonariusze Guardia Civil są funkcjonariuszami władzy (agentes de la autoridad). Jeżeli funkcjonariusz zostanie dodatkowo zraniony, sąd może skazać także za spowodowanie uszkodzenia ciała.
Artykuł 551 przewiduje karę wyższą o jeden stopień, gdy czynna napaść zostaje popełniona:
W takich sprawach zwykle istnieją dwie sprzeczne wersje: Państwa i funkcjonariuszy. Protokół policyjny (atestado) ma z prawnego punktu widzenia charakter zawiadomienia o przestępstwie (art. 297 hiszpańskiego kodeksu postępowania karnego, Ley de Enjuiciamiento Criminal, LECrim); zeznania funkcjonariuszy muszą obronić się na rozprawie i mogą zostać skonfrontowane z innymi dowodami.
W pierwszych godzinach należy zrobić trzy rzeczy: nie spierać się z funkcjonariuszami o przebieg zdarzeń, zażądać pomocy wybranego przez siebie adwokata, a w razie obrażeń poprosić o pomoc medyczną i zachować dokumentację lekarską. Warto też zanotować nazwiska świadków i miejsca, w których są kamery: nagrania są kasowane w ciągu kilku dni.
Jeżeli zarzucane Państwu zdarzenia nie miały miejsca, możemy również rozważyć kroki prawne w związku z fałszywym oskarżeniem.
W razie zatrzymania na miejscu sprawa trafia zwykle do sądu dyżurnego (juzgado de guardia), obecnie wydziału śledczego (Sección de Instrucción) sądu pierwszej instancji (Tribunal de Instancia), i może zostać rozpoznana w szybkim procesie, ponieważ chodzi o przestępstwo popełnione na gorącym uczynku (art. 795 LECrim). W przeciwnym razie wszczyna się postępowanie przygotowawcze, a rozprawa odbywa się z reguły przed wydziałem karnym (Sección de lo Penal) sądu pierwszej instancji; jeżeli kara przekracza pięć lat pozbawienia wolności, jak w przypadku czynnej napaści na przedstawicieli władzy wymienionych w artykule 550.3, sprawa trafia do sądu prowincjonalnego (Audiencia Provincial, art. 14 LECrim). Może zostać zaproponowane porozumienie (conformidad), które obniża żądaną karę o jedną trzecią (art. 801 LECrim). Przed jego przyjęciem trzeba ocenić, czy dowody rzeczywiście potwierdzają zarzut.
Czy pójdę do więzienia? Jeżeli kara nie przekracza dwóch lat i jest to pierwsze przestępstwo, sędzia może zawiesić jej wykonanie, o ile spełnione są przesłanki z artykułu 80 hiszpańskiego kodeksu karnego. Czy będę figurować w rejestrze karnym? Tak; wpis zostaje usunięty po upływie okresu określonego w artykule 136, zależnego od orzeczonej kary, a my możemy pomóc Państwu w tej procedurze.
Jeżeli zostali Państwo zaatakowani lub poważnie zastraszeni podczas pracy w szkole, ośrodku zdrowia, szpitalu lub jakiejkolwiek służbie publicznej, ustawa traktuje to jako atentado. Mogą Państwo przystąpić do postępowania jako oskarżyciel posiłkowy (acusación particular), aby brać udział w sprawie, przedstawiać dowody i dochodzić odszkodowania za obrażenia, trwałe następstwa i okres niezdolności do pracy.
Przestępstwo atentado wymaga ataku lub napaści na funkcjonariusza albo stawiania oporu z użyciem poważnej przemocy lub groźby (art. 550 kodeksu karnego) i jest zagrożone karą do trzech lat pozbawienia wolności, jeśli popełniono je wobec funkcjonariuszy. Poważny opór lub niewykonanie polecenia z art. 556 nie osiąga takiego poziomu przemocy i jest zagrożone karą od trzech miesięcy do roku pozbawienia wolności lub grzywną.
Może być, jeśli zostanie uznane za czynną napaść na funkcjonariusza podczas wykonywania obowiązków. Zależy to jednak od intensywności, kontekstu i zamiaru. Szarpanie się w celu uwolnienia może raczej odpowiadać czynnemu oporowi z art. 556, zagrożonemu znacznie niższą karą. Dlatego kwalifikację prawną kwestionujemy w pierwszej kolejności.
Kodeks karny zawsze traktuje napaść na nauczycieli lub pracowników ochrony zdrowia podczas wykonywania obowiązków jako atentado (art. 550.1). Kara wynosi od sześciu miesięcy do trzech lat pozbawienia wolności i może być wyższa o jeden stopień, jeśli użyto broni lub niebezpiecznych przedmiotów (art. 551). Jeśli dodatkowo spowodowano obrażenia, mogą one zostać ukarane odrębnie.
Jest to przestępstwo tylko wtedy, gdy stanowi poważne nieposłuszeństwo wobec zgodnego z prawem i bezpośredniego polecenia funkcjonariusza wykonującego obowiązki służbowe (art. 556 hiszpańskiego kodeksu karnego). Jeśli nie jest tak poważne, nie stanowi przestępstwa, choć może skutkować sankcją administracyjną. Każdy przypadek zależy od tego, jak doszło do odmowy.
Nie automatycznie. Protokół policyjny ma wartość zawiadomienia o przestępstwie (art. 297 LECrim), a zeznanie funkcjonariusza musi obronić się na rozprawie tak jak każde inne zeznanie. Jego wiarygodność można podważyć nagraniami, świadkami, dokumentacją medyczną lub sprzecznościami między wersjami funkcjonariuszy. Kluczowe jest wczesne zebranie tych dowodów.
Potrzebują Państwo pomocy teraz?
Na tej stronie
Powiązane usługi
Cudzoziemcy i turyści
Zatrzymanie i prawa
