Adwokat ds. oskarżenia posiłkowego w Alicante

Czym jest oskarżenie posiłkowe

Gdy zostaje popełnione przestępstwo, prokuratura (Ministerio Fiscal) wnosi oskarżenie w interesie publicznym. Pokrzywdzony nie musi jednak jedynie czekać: może uczestniczyć w postępowaniu jako oskarżyciel posiłkowy (acusación particular), z własnym adwokatem i pełnomocnikiem procesowym, i działać jako pełnoprawna strona.

Oznacza to, że mogą Państwo śledzić wszystko, co dzieje się w sprawie, wnioskować o dowody i świadków, uczestniczyć w przesłuchaniach, złożyć własny akt oskarżenia, wnioskować o środki zapobiegawcze i zaskarżać niekorzystne dla Państwa decyzje, takie jak umorzenie postępowania lub uniewinnienie.

Należy odróżnić tę rolę od innych. Oskarżenie popularne (acusación popular) może wnieść każdy obywatel Hiszpanii, nawet jeśli nie został pokrzywdzony przestępstwem (art. 101 i 270 hiszpańskiego kodeksu postępowania karnego, Ley de Enjuiciamiento Criminal). Powód cywilny (actor civil) uczestniczy natomiast wyłącznie po to, by dochodzić odszkodowania, bez żądania kary. Oskarżenie posiłkowe łączy obie funkcje: zmierza do skazania sprawcy i do naprawienia wyrządzonej Państwu szkody.

Występujemy jako oskarżyciel posiłkowy w sprawach dotyczących m.in. oszustwa, uszkodzenia ciała i pobicia, przywłaszczenia, gróźb czy bezprawnego zajmowania mieszkań. Jeżeli jest Pani kobietą pokrzywdzoną przemocą ze względu na płeć lub przemocą seksualną, zapraszamy na naszą wyspecjalizowaną stronę abogadaviolenciadegenero.com.

Zawiadomienie czy prywatny akt oskarżenia: jak zacząć

Istnieją dwa sposoby powiadomienia wymiaru sprawiedliwości o zdarzeniu:

• Zawiadomienie (denuncia): składa się je na komisariacie policji, posterunku Guardia Civil lub w sądzie. Nie jest potrzebny adwokat. To szybkie rozwiązanie, ale ogranicza się do poinformowania o zdarzeniu; nie staje się Pan/Pani automatycznie stroną.
• Prywatny akt oskarżenia (querella): bardziej rozbudowane pismo wnoszone do sądu za pośrednictwem pełnomocnika procesowego i podpisane przez adwokata. Musi zawierać szczegółowy opis zdarzeń, wnioskowane czynności dochodzeniowe służące ich weryfikacji oraz, w razie potrzeby, środki wobec sprawcy, takie jak zabezpieczenie jego majątku (art. 277 hiszpańskiego kodeksu postępowania karnego). Wnosząc prywatny akt oskarżenia, są Państwo stroną od samego początku.

Osoba prywatna wnosząca prywatny akt oskarżenia z reguły musi złożyć kaucję, ale pokrzywdzony przestępstwem jest z tego obowiązku zwolniony, podobnie jak jego spadkobiercy lub przedstawiciele ustawowi (art. 280 i 281). W przypadku cudzoziemców zwolnienie to zależy od umów międzynarodowych lub zasady wzajemności.

Wybór między tymi drogami zależy od sprawy. W przypadku przestępstw gospodarczych lub złożonych dobrze udokumentowany prywatny akt oskarżenia pozwala ukierunkować śledztwo od pierwszego dnia. W innych sprawach wystarczy złożyć zawiadomienie i przystąpić do postępowania później.

Kiedy można przystąpić do postępowania

Jeżeli sprawa jest już w toku, pokrzywdzony może przystąpić do niej jako strona przed etapem formalnego sformułowania zarzutów (trámite de calificación), bez cofania postępowania do wcześniejszego etapu (art. 110 hiszpańskiego kodeksu postępowania karnego). W postępowaniu skróconym sąd musi pouczyć Państwa o przysługujących prawach, a przystąpienie jest możliwe bez wnoszenia prywatnego aktu oskarżenia (art. 761.2).

W razie przystąpienia po upływie terminu na złożenie aktu oskarżenia nadal można popierać oskarżenie do rozpoczęcia rozprawy, ale wyłącznie przyłączając się do zarzutów prokuratury lub innego oskarżyciela. Dlatego lepiej nie czekać.

Ponadto przestępstwa ulegają przedawnieniu: co do zasady po pięciu latach w przypadku czynów zagrożonych karą do pięciu lat pozbawienia wolności, a po roku w przypadku przestępstw drobnych oraz zniewagi i zniesławienia (art. 131 hiszpańskiego kodeksu karnego). Wyjaśniamy to w artykule o przedawnieniu przestępstw.

Odszkodowanie: czego można dochodzić

Każdy, kto ponosi odpowiedzialność karną za przestępstwo, ponosi również odpowiedzialność cywilną, jeżeli czyn wyrządził szkodę (art. 116 hiszpańskiego kodeksu karnego). Odpowiedzialność cywilna obejmuje (art. 110):

• Zwrot mienia, jeżeli jest to możliwe.
• Naprawienie szkody.
• Odszkodowanie za szkody majątkowe i niemajątkowe: koszty leczenia, dni niezdolności do pracy, trwałe następstwa, straty finansowe lub krzywdę.

Jeżeli wnoszą Państwo wyłącznie oskarżenie karne, uważa się, że dochodzą Państwo również odpowiedzialności cywilnej, chyba że wyraźnie się jej zrzekną lub zastrzegą ją do odrębnego postępowania cywilnego (art. 112 hiszpańskiego kodeksu postępowania karnego). Nawet nie przystępując do postępowania, nie tracą Państwo prawa do odszkodowania, które może zostać zasądzone w wyroku, chyba że jednoznacznie się go zrzekną (art. 110). Bez własnego oskarżenia trudniej jednak prawidłowo wycenić szkodę i obronić tę kwotę.

W toku postępowania przygotowawczego wnioskujemy także o środki zabezpieczające zapłatę, takie jak zajęcie majątku lub zobowiązanie podejrzanego do złożenia kaucji.

Państwa prawa jako pokrzywdzonego

Statut ofiary przestępstwa (Estatuto de la víctima del delito, ustawa 4/2015) przyznaje każdemu pokrzywdzonemu prawo do wniesienia oskarżenia karnego i powództwa cywilnego oraz do przekazania organom ścigania dowodów i informacji, które uzna za istotne (art. 11). Kilka ważnych gwarancji:

• Jeżeli sędzia umorzy postępowanie, otrzymają Państwo zawiadomienie o tej decyzji i mogą ją Państwo zaskarżyć, nawet jeśli nie przystąpili Państwo do postępowania (art. 12 Statutu). W postępowaniu skróconym termin wynosi dwadzieścia dni (art. 779.1 hiszpańskiego kodeksu postępowania karnego).
• Podczas składania zeznań w charakterze świadka może Państwu towarzyszyć pełnomocnik oraz wybrana przez Państwa osoba (art. 433).
• W przypadku niektórych poważnych przestępstw mogą Państwo wnioskować o informowanie o określonych decyzjach penitencjarnych dotyczących skazanego i zaskarżać je (art. 13 Statutu).

W szybkich procesach terminy są bardzo krótkie; zapraszamy na naszą stronę o szybkich procesach.

Jak Państwa wspieramy

1. Wysłuchujemy, co się wydarzyło, i gromadzimy dowody: dokumenty, wiadomości, dokumentację medyczną, zdjęcia i świadków.
2. Wspólnie z Państwem decydujemy, czy złożyć zawiadomienie, czy prywatny akt oskarżenia, i do którego sądu.
3. Zgłaszamy Państwa przystąpienie do postępowania i wnioskujemy o czynności niezbędne do udowodnienia faktów.
4. Wnioskujemy o środki zapobiegawcze dla Państwa ochrony i zabezpieczenia odszkodowania.
5. Wyceniamy szkodę, składamy akt oskarżenia i towarzyszymy Państwu na rozprawie.
6. Zaskarżamy niesprawiedliwe rozstrzygnięcia i prowadzimy egzekucję aż do zapłaty. Więcej: środki odwoławcze w sprawach karnych.

Każda sprawa jest inna; po zapoznaniu się z Państwa sprawą przedstawiamy indywidualną pisemną wycenę.